Thu mua vỏ bưởi: tận dụng phụ phẩm từ vùng bưởi

Thảo Dược Xanh thu mua vỏ bưởi tươi và vỏ khô không mốc để cất tinh dầu. Phần có giá trị là lớp vỏ xanh ngoài; cùi trắng hầu như không có dầu. Vỏ tươi cần giao trong 1–2 ngày, để nơi râm thoáng, không lẫn múi, hạt, rác. Nguồn phù hợp là xưởng chế biến, quán chè bưởi, nhà vườn có quả tỉa thưa, quả loại.

Phần nào của vỏ bưởi có tinh dầu?

Vỏ bưởi có hai lớp. Lớp vỏ xanh mỏng bên ngoài chứa các túi tinh dầu li ti. Lớp cùi trắng xốp bên trong dày nhưng hầu như không có dầu.

Điều này quyết định giá trị của một bao vỏ:

• Vỏ nhiều cùi: nặng cân nhưng ít dầu, lò cất tốn hơi, tốn thời gian.
• Vỏ ít cùi: nhẹ hơn nhưng cho nhiều dầu trên mỗi kg.
• Quán chè bưởi dùng cùi trắng, bỏ lớp vỏ xanh, nên phần bỏ đi lại chính là phần lò cất cần.

Trang tinh dầu vỏ bưởi trích hai nghiên cứu năm 2021. Theo đó, vỏ bưởi da xanh cho khoảng 1,9% tinh dầu, vỏ bưởi Năm Roi khoảng 1,8%. Đây là số trong phòng thí nghiệm; thực tế tuỳ giống, độ tươi và lượng cùi lẫn vào.

Ai đang có vỏ bưởi?

Theo nhóm nghiên cứu Trường ĐH Nông Lâm TP HCM, người Việt chủ yếu dùng khoảng 48% khối lượng quả là phần múi. Phần còn lại phần lớn bị bỏ đi.

Nguồn	Dạng vỏ	Lưu ý khi bán
Xưởng tách múi, nước ép, mứt bưởi	Vỏ tươi, số lượng lớn, đều	Gom theo ngày, giao trong 1–2 ngày
Quán chè bưởi, sạp bóc bưởi	Lớp vỏ xanh đã lạng khỏi cùi	Để riêng, không trộn rác, vỏ hạt
Nhà vườn, HTX	Quả non tỉa thưa, quả loại, quả rụng còn tươi	Báo trước đợt tỉa quả
Hộ gia đình	Vỏ phơi khô	Phơi khô đều, không mốc; gom chung cả xóm

Vùng bưởi nào được ưu tiên?

Theo trang thu mua của công ty, các vùng ưu tiên gồm:

• Phú Thọ: vùng bưởi Đoan Hùng, có chỉ dẫn địa lý từ năm 2006.
• Hà Nội: vùng bưởi Diễn, thu hoạch nhiều quanh Tết.
• Vĩnh Long (gồm Bến Tre cũ): bưởi Năm Roi, bưởi da xanh.
• Cần Thơ (gồm Hậu Giang cũ): bưởi Năm Roi.
• Đồng Nai: bưởi da xanh, bưởi Tân Triều ở Vĩnh Cửu.

Vỏ có quanh năm nhưng nhiều nhất vào mùa bưởi chín. Cơ sở ở vùng bưởi khác vẫn có thể liên hệ, gửi mẫu để công ty đánh giá.

Yêu cầu với vỏ bưởi

Vỏ tươi

• Giao trong 1–2 ngày sau khi bóc. Vỏ để lâu héo, mốc, mất dầu.
• Không thối, không mốc, không dập nát ủ nước.
• Ưu tiên lớp vỏ xanh, lạng bớt cùi trắng nếu được.
• Không lẫn múi, hạt, vỏ quả khác, túi nilon, rác.

Vỏ khô

• Khô đều, giòn, không còn chỗ ẩm ở giữa.
• Không mốc, không mọt, không có mùi chua.
• Phơi nắng nhẹ hoặc chỗ râm thoáng; vỏ phơi khô vẫn cất được dầu nhưng dầu bay hơi bớt khi phơi.

Thuốc bảo vệ thực vật

Quả từ vườn có phun thuốc phải đủ thời gian cách ly ghi trên nhãn thuốc. Báo cho công ty loại thuốc và ngày phun gần nhất để phân lô.

Giữ vỏ tươi trong lúc chờ giao

Vỏ bưởi tươi nhiều nước, dễ nóng lên và lên men nếu để sai cách.

1. Để nơi râm, thoáng gió, không để dưới nắng hay cạnh bếp.
2. Đựng sọt, bao lưới, không buộc kín bao nilon qua đêm.
3. Không chất đống quá cao, vỏ ở giữa đống dễ nóng và úng.
4. Không rửa rồi để ướt. Nếu cần rửa, để ráo hẳn trước khi đóng bao.
5. Tách vỏ hỏng ra ngay để không lây mốc sang cả bao.
6. Ghi ngày bóc, nguồn vỏ trên mỗi bao để công ty phân lô.

Bán vỏ bưởi cho Thảo Dược Xanh thế nào?

1. Gọi hoặc nhắn Zalo 0983.299.529: báo loại vỏ (tươi hay khô), giống bưởi, địa điểm, lượng vỏ mỗi ngày hoặc mỗi đợt, kèm vài ảnh.
2. Gửi mẫu để công ty kiểm tra, thường 1–2 kg.
3. Thử hàm lượng dầu: mẫu được cất thử để biết lượng dầu và thành phần chính.
4. Thoả thuận thu mua: thống nhất khối lượng, lịch thu gom, cách giao nhận và thanh toán.

Với nguồn nhỏ như một quán chè, các điểm gần nhau nên gom chung để đủ một chuyến. Thông tin chung về 22 loại nguyên liệu, yêu cầu và cam kết có ở trang Thu mua nguyên liệu.

Công ty cam kết không mua nguyên liệu từ chặt phá rừng, đào tận gốc. Vỏ bưởi là phụ phẩm, nên tận dụng vỏ còn giúp giảm lượng rác hữu cơ ở vùng chế biến.

Câu hỏi thường gặp

Đọc thêm: Tinh dầu vỏ bưởi Thu mua nguyên liệu tinh dầu Tinh dầu thảo mộc Việt Nam

Nguồn tham khảo: Tinh dầu vỏ bưởi da xanh (Tạp chí Khoa học ĐH Huế) · Thương hiệu bưởi Đoan Hùng (Tạp chí Quản lý Nhà nước) · Cây bưởi – Đỗ Tất Lợi