26 Tháng 10, 2026
Sả chanh (Cymbopogon citratus) trồng bằng tép, khoảng cách tham khảo 80 × 60 cm hoặc 100 × 60 cm, 2 tép mỗi hố. Vùng chuyên canh như Tân Phú Đông (Đồng Tháp) làm 2–3 vụ mỗi năm. Lá sả, kể cả lá còn lại sau khi cắt củ, bán được cho lò cất nếu tươi, đúng loại, không lẫn cỏ. Thảo Dược Xanh thu mua lá theo thoả thuận sau khi thử mẫu.
Nhiều nơi trồng sả chủ yếu để bán củ cho chợ. Lá sau khi cắt củ trước đây thường bị bỏ lại ruộng.
Nay lá có thêm đầu ra. Ở cù lao Tân Phú Đông (Đồng Tháp, gồm Tiền Giang cũ) có cơ sở cất tinh dầu từ lá sả. Công suất khoảng 8–10 tấn lá mỗi ngày.
Bã lá sau cất được dùng trồng nấm rơm. Bã nấm và bã cất tiếp tục được làm giá thể, đất sạch hữu cơ. Một ruộng sả nhờ đó cho thêm nguồn thu từ phần trước đây bỏ đi.
Thông tin về dầu sả chanh và citral có trên trang tinh dầu sả chanh.
Theo Báo Lào Cai (2025, dẫn Dân tộc & Miền núi), Tân Phú Đông có khoảng 4.020 ha sả chuyên canh. Năng suất bình quân 15–17 tấn/ha, mỗi năm 2–3 vụ, mỗi vụ khoảng 3 tháng.
Ngoài vùng chuyên canh, sả chanh trồng khắp nơi ở quy mô hộ: bờ ruộng, góc vườn, nương đồi. Nghiên cứu năm 2016 trên sả chanh ở Thanh Sơn và Phù Ninh (Phú Thọ) cho thấy dầu lá có chất lượng tốt.
Một nghiên cứu trên giống sả HLV12 tại Đồng Nai (Tạp chí Khoa học và Công nghệ Nông nghiệp Việt Nam, 2026) đưa ra khuyến nghị:
| Hạng mục | Khuyến nghị |
|---|---|
| Khoảng cách | 80 × 60 cm hoặc 100 × 60 cm |
| Số tép mỗi hố | 2 tép |
| Phân bón (phương án 1) | 750 kg hữu cơ + 112,5 kg NPK 20-10-10 mỗi ha |
| Phân bón (phương án 2) | 500 kg hữu cơ + 225 kg NPK 20-10-10 mỗi ha |
| Số lần bón | Chia 2 lần mỗi vụ |
| Thu hoạch | Khoảng 160–180 ngày sau trồng |
Năng suất thực thu cao nhất, khoảng 33,7 tấn/ha, đạt ở công thức 80 × 60 cm với 750 kg hữu cơ và 112,5 kg NPK.
Lưu ý: thí nghiệm này đánh giá năng suất sả nói chung, không đo hàm lượng tinh dầu. Muốn biết lá cho bao nhiêu dầu, cần gửi mẫu thử.
Chọn tép giống: tép từ bụi khỏe, không sâu bệnh, đúng sả chanh. Không trộn tép sả Java, sả lai vào cùng ruộng nếu định bán lá cho lò cất.
Theo kinh nghiệm ở Tân Phú Đông, mùa khô sả trồng được hầu như mọi chân đất. Mùa mưa, nông dân lên liếp hoặc xẻ rãnh để chống úng.
Lá tốt cho dầu là lá xanh, còn tươi, không úa vàng, không thối. Nghiên cứu ở Phú Thọ ghi nhận lá cho 0,65–0,71% tinh dầu, citral trong dầu lá khoảng 72–76%.
Kỹ thuật cắt và giao:
Nếu ruộng có phun thuốc bảo vệ thực vật, phải đủ thời gian cách ly ghi trên nhãn trước khi cắt, và báo cho bên mua.
| Tiêu chí | Sả chanh | Sả Java |
|---|---|---|
| Tên khoa học | Cymbopogon citratus | C. winterianus |
| Đầu ra | Củ bán chợ + lá bán lò cất | Lá bán lò cất |
| Thành phần dầu chính | Citral | Citronellal, geraniol |
| Vùng hợp | Đồng bằng, bãi bồi, vườn hộ | Đất đồi, đất dốc trung du, miền núi |
| Hỗ trợ của Thảo Dược Xanh | Thu mua lá theo thoả thuận | Hỗ trợ giống, kỹ thuật miễn phí và thu mua |
Nhận định: hộ đã trồng sả bán củ nên tận dụng bán lá cho lò cất. Hộ có đất đồi trống, muốn trồng mới chuyên lấy dầu có thể cân nhắc sả Java. Kỹ thuật trồng sả Java có trong bài trồng sả Java trên đất đồi.
Thảo Dược Xanh thu mua nguyên liệu cho 22 loại tinh dầu. Với sả chanh, công ty mua lá tươi hoặc phơi héo, kể cả lá sau khi cắt củ. HTX có lò cất có thể bán dầu thô.
Yêu cầu chính:
Quy trình:
Vùng ưu tiên là Tân Phú Đông (Đồng Tháp) và các vùng sả tập trung. Xem thêm tại trang Thu mua nguyên liệu.
Thường vẫn bán được nếu lá sả chanh (Cymbopogon citratus) còn xanh, để nơi râm mát, không ủ nóng, không thối. Lá để lâu dầu giảm, nên báo trước để xếp lịch thu gom sớm.
Hiện chương trình hỗ trợ giống và kỹ thuật miễn phí của Thảo Dược Xanh chưa áp dụng cho sả chanh. Công ty thu mua lá sả chanh theo thoả thuận sau khi thử mẫu.
Cắt được quanh năm ở vùng ấm, nhiều lứa nối tiếp. Ở Tân Phú Đông, nông dân làm 2–3 vụ mỗi năm, mỗi vụ khoảng 3 tháng.
Bạn có nguyên liệu hoặc muốn liên kết trồng?
Thảo Dược Xanh thu mua nguyên liệu cho 22 loại tinh dầu, hỗ trợ giống và kỹ thuật cho nông hộ, HTX.
Đọc thêm: Tinh dầu sả chanh: công dụng, cách dùng Thu mua nguyên liệu tinh dầu Tinh dầu sả Java
Nguồn tham khảo: Phát triển cây sả theo hướng bền vững ở xã cù lao (Báo Lào Cai, 2025) · Võ Văn Quang và cs., khoảng cách trồng và phân bón cho giống sả HLV12 tại Đồng Nai (Tạp chí KH&CN Nông nghiệp Việt Nam) · Thành phần tinh dầu sả chanh trồng ở Phú Thọ (Tạp chí Công nghệ Sinh học, 2016)